De Theologische Universiteit Utrecht en GroeneKerken hebben de handen ineengeslagen voor de organisatie van de studiedag ‘Profeet en/of pastor? (S)Preken over klimaat en scheppingszorg’. De studiedag vindt plaats op 26 januari 2026 in de mooie Maartenskerk in Doorn. Daar hebben bijna 50 predikanten, voorgangers en pastoors zich verzameld om samen na te denken over de vraag hoe je in de kerk op een verbindende manier kunt (s)preken over klimaatverandering en verlies van biodiversiteit. 
Undefended preken
Oeds Blok (Instituut voor Undefended Leadership) laat de deelnemers zien én beleven hoe je kunt preken over klimaat en scheppingszorg vanuit een undefended houding: vrij, relationeel en zonder zelfverdediging. Uitgangspunt is dat preken plaatsvindt in een ecologie van relaties, waarin zowel prediker als hoorder verantwoordelijkheid en vrijheid dragen. Aan de hand van het gedachtegoed van Simon Walker wordt zichtbaar hoe angst, opvoeding en ego-landschappen het preken beïnvloeden. Groei in vrijheid vraagt om bewustwording van eigen kracht en kwetsbaarheid, zodat vrijmoedig gesproken kan worden. Vervolgens wordt bewegelijkheid geoefend door het aannemen van verschillende houdingen zoals profetisch of pastoraal, sterk of zacht, leidend of terugtredend. Zo ontstaat ruimte waarin de Geest werkt en gemeenschap en prediker samen leren leven vanuit hoop en verantwoordelijkheid voor Gods schepping. 
Anders leren kijken
Jaap Dekker (Theologische Universiteit Utrecht) laat mensen met de profeet Jesaja anders naar de schepping en werkelijkheid kijken. Centraal staat de gedachte dat heel de aarde vervuld is van Gods majesteit en kan worden gezien als een tempel. De beelden in het Bijbelboek Jesaja laten zien dat recht en gerechtigheid niet alleen mensen, maar ook de schepping laten floreren. Natuurmetaforen nodigen uit om de wereld niet uitsluitend mensgericht te benaderen, maar als plaats waar God zich openbaart. Aandachtig kijken, zoals bij vogelaars, wordt gepresenteerd als een spirituele oefening. Uiteindelijk wordt Jezus getekend als Gods bevestigende “ja” aan de hele schepping. 
Groene rituelen
Willemijn van Dijk-Heij (Sint Bavo, Haarlem) en Boaz van Luijk (GroeneKerken) presenteren in hun workshop het ritueel Ode aan de uitgestorven dieren, dat jaarlijks op Dierendag in de Sint Bavo wordt uitgevoerd. Tijdens dit ritueel wordt iedere keer na het uitspreken van de naam van een uitgestorven diersoort de kerkklok geluid. De combinatie van het benoemen van de namen en het luiden van de klok markeert een moment van gezamenlijke bezinning op de gevolgen van menselijke leefwijzen voor het leven op aarde. Aansluitend worden de deelnemers uitgenodigd om in kleinere groepen met elkaar in gesprek te gaan over de rol en betekenis van rituelen binnen de eigen kerkelijke context. 
Vreugde als bron
Janneke Burger-Niemeijer (Lasonderkerk, Enschede) introduceert de deelnemers in haar workshop in de spiritualiteit van de jezuïet Nikolaas Sintobin. Centraal staat de reflectie op de vraag welke momenten in het preken op gevoelsniveau als vreugdevol worden ervaren, aangezien juist deze ervaringen kunnen bijdragen aan bemoediging en versterking van vertrouwen. Daarbij wordt zichtbaar dat het thema klimaatverandering en biodiversiteitsverlies voor sommige deelnemers geen bron van vreugde vormt. In een open uitwisseling van ervaringen en perspectieven worden vervolgens de belemmeringen besproken die predikanten ervaren bij het preken over klimaat en scheppingszorg.
Akker van brood en wijn
Elsa Eikema vertelt over haar Akker van Brood en Wijn. Op deze akker worden de gewassen voor een dierbaar ritueel van avondmaal of eucharistieviering op een liefdevolle en aandachtige manier verbouwd. Iedereen kan ter plekke van het brood proeven.
De studiedag wordt afgesloten met een viering onder leiding van Janneke Burger-Niemeijer. 
